Opleiding tot fotograaf

Voor het vak fotograaf bestaan verschillende basisopleidingen op mbo-niveau. Je kunt daarna doorstromen naar het hbo. Met een mbo-vooropleiding als basis heb je het voordeel dat je vaktechnisch al goed bent ontwikkeld. In die situatie kun je je met een hbo-opleiding specialiseren in bijvoorbeeld reclamefotografie, modelfotografie of vormgeving.

Er zijn verschillende opleidingen op hbo-niveau, zoals de Fotovakschool en de Fotoacademie. Beide zijn particuliere opleidingen, wat inhoudt dat je geen recht hebt op studiefinanciering en een ov-jaarkaart. Een vereiste bij deze opleidingen is dat je beschikt over een professionele foto-uitrusting. Tevens moet je beschikken over de nodige fotografie-ervaring. Het presenteren van een portfolio is veelal een standaard onderdeel in de aanmeldingsprocedure.

Fotovakschool

De Fotovakschool biedt de richting Fotografische Vormgeving aan in de vorm van zowel een twee- als een vierjarig traject. Bij het tweejarige traject ga je twee dagen per week naar school, bij het vierjarige traject ga je één dag per week naar school. Het programma is opgedeeld in een oriënterende fase, een hoofdfase waarin je je kennis uitbreidt en leert toepassen, een eindfase waarin je werkt aan je eindpresentatie en scriptie. Door zowel individueel als in teamverband aan verschillende projecten te werken worden je  sociale en praktische competenties ontwikkeld. Je hebt voor deze opleiding een foto-uitrusting nodig waar eisen aan worden gesteld.

Fotoacademie

De Fotoacademie hanteert eveneens een toelatingsprocedure. Bekeken wordt of je voldoende capaciteiten hebt om je te ontwikkelen tot uitstekend fotograaf. Dit gebeurt aan de hand van een aantal door jou zelfgemaakte foto's. Ook word je kennis en ervaring op fotografisch en digitaal gebied getoetst. Als richtlijn hanteert de opleiding dat je over minimaal een havo-diploma moet beschikken, maar bij voldoende aanleg kan hiervan worden afgeweken. In bepaalde gevallen kun je vrijstelling krijgen voor het toelatingsexamen, bijvoorbeeld als je het instapjaar of de basisopleiding met goed goed gevolgd hebt afgerond. Je kunt de opleiding zowel in voltijd als in deeltijd volgen. Door de grote flexibiliteit in mogelijke studiesnelheden en verschillende keuzemogelijkheden in deze opleiding duurt hij twee en een half tot vier jaar. Je studeert af als creatief fotograaf, autonoom fotograaf of als journalistiek/documentair fotograaf.

Andere hbo-opleidingen

Je kunt ook opleidingen tot fotograaf volgen aan de verschillende academies voor beeldende kunsten in Nederland. Deze opleidingen zijn wat breder georiënteerd. Je krijgt dan, behalve vakken op het gebied van fotografie, ook onderwijs over vormgeving, kunstgeschiedenis en communicatie. Deze opleidingen zijn zowel in voltijd als deeltijd te volgen. Ze leiden allen op tot het beroep van fotograaf, maar hebben elk een eigen invalshoek.

• Kunstacademie Willem de Kooning, Rotterdam: opleiding audiovisuele vormgeving.
• Hogeschool voor de Kunsten, Utrecht: opleiding visuele communicatie. Deze opleiding is sterk gericht op vormgeving en grafisch ontwerp.
• Gerrit Rietveld Academie, Amsterdam: afstudeerrichting autonoom fotograaf. Hier word je opgeleid tot zelfstandig beeldend kunstenaar.
• Koninklijke Academie voor Beeldende Kunsten in Den Haag: Deze opleiding kent twee hoofdrichtingen: journalistiek fotograaf (gericht op persfotografie) of reclame/mode-fotograaf.

Cursussen en trainingen

Via vrijwel alle instellingen voor afstandsonderwijs (NTI, LOI) kun je cursussen fotografie volgen. Wanneer je niet zeker weet of je een opleiding als fotograaf op hbo-niveau wilt volgen, zijn er ook verschillende vakopleidingen mogelijk op mbo-niveau. Ook op internet is verder veel cursusmateriaal over fotografie te vinden.

Auteur: Erik Bouwer