Hbo-opleiding Verloskunde

In Nederland ziet men de zwangerschap als een gewone, gezonde gebeurtenis. De bevalling vindt dan ook veelal thuis plaats. In de hbo-opleiding Verloskunde word je opgeleid tot specialist in de verloskunde. Je leert alles over zwangerschap, bevalling en kraambed en over de complicaties die hierbij kunnen optreden.

De vierjarige hbo-opleiding Verloskunde kun je alleen in voltijd volgen. Er zijn in Nederland drie initiële opleidingen tot verloskundige gevestigd, in vier opleidingsplaatsen: Amsterdam, Groningen, Maastricht en Rotterdam.

Wat kun je ermee worden?

Je kunt als verloskundige gaan werken als:

• zelfstandig verloskundige in een eigen (groeps)praktijk

• verloskundige in dienstverband in een praktijk, gezondheidscentrum of opleiding (in de eerste lijn)

• waarnemer in de praktijk van een collega, bijvoorbeeld bij ziekte of vakantie

• verloskundige in dienstverband in een ziekenhuis (in de tweede lijn)

• verloskundige in een ontwikkelingsland

• medewerker van een onderzoeksinstituut

• docent

• echografist

• beleidsmedewerker

Wat is je kans op een baan?

De kansen om aan het werk te kunnen als verloskundige zijn heel gunstig. Zowel in zelfstandige praktijken als in ziekenhuizen zijn volop banen voor verloskundigen. De banen als onderzoeker, docent, echografist of beleidsmedewerker zijn beperkter, maar er zijn wel mogelijkheden.

Hoe zwaar is het?

De hbo-opleiding Verloskunde is een zware studie. Het niveau ligt er hoger dan bij de gemiddelde hbo-opleiding. Dat is ook niet zo vreemd. Je wordt opgeleid om een medisch beroep uit te oefenen waarbij je - soms à la minute - zelfstandig beslissingen moet nemen. Dat kan alleen als je over voldoende kennis en de juiste vaardigheden beschikt. Tijdens de opleiding wordt dit dan ook nauwkeurig getoetst. Daarnaast draai je al tijdens je stages 24-uursdiensten, ook in het weekend. De opleiding vergt dus een flinke dosis tijd en motivatie.

Wat doe je tijdens de opleiding?

De onderwijsvorm is afhankelijk van de hogeschool waar je de opleiding gaat volgen. Amsterdam, Groningen en Rotterdam leiden op in de vorm van thematisch onderwijs. Maastricht hanteert het zogeheten probleemgestuurd onderwijs (PGO).

De theoretische lessen van de opleiding zijn gegroepeerd rond bepaalde thema's, zoals zwangerschap en baring, waarin verschillende onderwerpen uit de diverse vakgebieden (anatomie, psychologie, gynaecologie, recht) in samenhang aan bod komen. Ook wordt aandacht besteed aan basisbegrippen van onderzoek, statistiek en methoden en interpretatie van wetenschappelijk onderzoek.

Stages nemen een belangrijke plaats in binnen de opleiding: ongeveer de helft van de studie bestaat uit stages. Al in het eerste jaar loop je een aantal oriënterende stages om een beter beeld te krijgen van het beroep en om te bepalen of je geschikt bent voor het beroep van verloskundige.

Welke toelatingseisen zijn er?

Er wordt gewerkt met een selectieprocedure. De selectieprocedure bestaat uit primaire en secundaire criteria.

Primaire criteria

Je wordt tot de hbo-opleiding Verloskunde toegelaten als je in het bezit bent van een havo-, vwo- of mbo-4-diploma. Als je een havo- of vwo-diploma hebt, gelden vooropleidingseisen op basis van je profiel. In september 2007 zijn de profielen van havo en vwo gewijzigd. Heb je zo'n nieuw profiel, dan gelden voor jou andere toelatingseisen dan wanneer je in het bezit bent van een een havo- of vwo-diploma met een oud profiel. Hieronder vind je voor beide situaties de wettelijke toelatingseisen:

• Havo - nieuwe profielen: Natuur & Techniek met biologie, Natuur & Gezondheid, Economie & Maatschappij met biologie en scheikunde, Cultuur & Maatschappij met biologie, scheikunde en wiskunde A of B.  
• Havo - oude profielen: Natuur & Techniek met biologie 1 en 2, Natuur & Gezondheid, Economie & Maatschappij met scheikunde 1, biologie 1 en 2, Cultuur & Maatschappij met scheikunde 1, biologie 1 en 2. 
• Vwo - nieuwe profielen: Natuur & Techniek met biologie, Natuur & Gezondheid, Economie & Maatschappij met biologe en scheikunde, Cultuur & Maatschappij met biologie en scheikunde.    
• Vwo - oude profielen: Natuur & Techniek met biologie 1 en 2, Natuur & Gezondheid, Economie & Maatschappij met scheikunde 1, biologie 1 en 2, Cultuur & Maatschappij met scheikunde 1, biologie 1 en 2. 
• Goede beheersing van de Nederlandse taal, zowel schriftelijk als mondeling.

Sommige hogescholen hanteren afwijkende of aanvullende toelatingseisen; laat je hierover goed informeren bij de hogeschool van jouw keuze. 

Daarnaast moet je voor aanvang van de opleiding informatie hebben verschaft over:

• een recente HBV bloedbepaling (HbsAg-bepaling) om dragerschap van hepatitis uit te sluiten (niet ouder dan 3 maanden) of:
• de officiële documenten te overleggen waarop immuunstatus na volledige vaccinatie vermeld staat.

Hbo-V

Ben je in het bezit van een diploma hbo-Verpleegkunde, dan kun je deelnemen aan de selectieprocedure. Heb je een havo- of vwo-diploma zonder biologie en/of scheikunde, maar wel een propedeuse hbo-V, dan kun je je ook aanmelden voor de opleiding. Vervolgens wordt door de opleiding bepaald of je kennis op het gebied van biologie en/of scheikunde van voldoende niveau is.

Secundaire criteria

De verdere selectieprocedure bestaat uit een sociale intelligentietest (SQ-test). Je krijgt een aantal videofragmenten te zien die betrekking hebben op het beroep van verloskundige. In ieder videofragment wordt een bepaalde beroepssituatie getoond, waarna je gevraagd wordt te beoordelen hoe effectief verschillende reacties in die situatie zijn. Scoor je voldoende op deze test, een score van meer dan 55%, dan vindt er nog een toelatingsgesprek plaats op de toegewezen opleidingslocatie. Bij een score van minder dan 55% word je niet toegelaten. Je kunt het dan een jaar later nog eens proberen.

Hoe weet je of de opleiding bij je past?

• Je kunt zelfstandig werken en beslissen
• Je kunt je inleven in een ander en helder communiceren
• Je bent niet bang om verantwoordelijkheid te dragen
• Je bent flexibel en stressbestendig

Welke hbo-opleidingen lijken erop?

• Medisch Beeldvormende en Radiotherapeutische Technieken (MBRT)
• Verpleegkunde

Aanbevolen websites

• YouChooz geeft informatie over beroepen en opleidingen in de sector zorg en welzijn, waaronder de hbo-opleiding Verloskunde.
• Verloskundige.info is de gezamenlijke website van de opleidingen tot verloskundige in Nederland. Naast informatie over de aanmeld- en selectieprocedure vind je er de links naar de websites van de diverse opleidingscentra.
• Zorgportaal is een verzamelpunt voor vacatures, nieuws, een forum, agenda en andere interessante zorgonderwerpen.

Auteur: Marieke van Oosterhout