Carrièretijger: Home Carrièretijger
Carrièretijger
Carrièretijger
U bent hier: Home Functioneren Ontwikkelingsvaardigheden Jezelf ontwikkelen Zelfkennis

Zelfkennis

Beschikken over zelfkennis is een groot goed, dat wisten ze al in de oudheid. Wie zichzelf kent, weet waar zijn sterke en zwakke punten liggen. Zelfkennis maakt het makkelijker om van eigen fouten te leren, maar bijvoorbeeld ook om samen te werken met anderen. Bovendien is zelfkennis onontbeerlijk voor een gezonde en succesvolle carrière.

Zelfkennis begint bij zelfreflectie: nadenken over jezelf. Dat is makkelijker gezegd dan gedaan. Hoe goed ken je jezelf? Wat kun je en wat kun je niet? Wat tel je mee bij het beantwoorden van deze vragen? Is het belangrijk dat je alles weet over de nieuwste versie van Windows of is het belangrijker dat je een extravert persoon bent die goed is in het motiveren van mensen?

Soorten kennis

Er zijn verschillende soorten kennis en vaardigheden waarover je beschikt. Die zeggen allemaal iets over hoe jij functioneert en waar je goed in bent. Als je over jezelf nadenkt is het zinvol om de volgende soorten kennis mee te laten spelen in je gedachten:

Zelfkennis gebruiken

Als je over jezelf nadenkt is het nuttig om vast te stellen wat het doel is van je zelfreflectie. Wil je beter functioneren in je baan, wil je een carrièreswitch maken, wil je je in het algemeen lekkerder voelen? Dit zijn allemaal terreinen waarop je op zoek kunt gaan naar zelfkennis.

Dit wil ik: zelfkennis voor je carrièreplanning

Als je verder wilt komen in je carrière, of gewoon een leuke baan wilt waarin je het echt naar je zin hebt, dan is zelfkennis onontbeerlijk. Je kunt alleen maar plezier hebben in je werk als een aantal dingen kloppen: doen waar je goed in bent, in een omgeving werken die past bij je persoonlijkheid en waar je je gemotiveerd voelt.

Ben je op zoek naar een nieuwe baan of ben je toe aan een carrièreswitch, dan is het belangrijk om zelfonderzoek te doen. Daarmee bepaal je langetermijndoelen, bijvoorbeeld voor de komende vijf jaar. In zo'n zelfonderzoek kijk je naar goed naar jezelf en zet je op een rijtje:

Dit ben ik en kan ik: zelfkennis om goed te kunnen solliciteren

Solliciteren is moeilijk. Waarom? Omdat je in heel kort bestek, in één A4'tje van een sollicitatiebrief, jezelf voor het voetlicht moet zien te brengen. Je moet aantonen dat je geschikt bent voor een functie. Dat doe je door: 

Voor een succesvolle sollicitatie heb je dus heel wat zelfkennis nodig, die je ook nog eens overtuigend moet kunnen brengen. Hoe helder je je al deze dingen over jezelf weet, en hoe beter je die kunt verwoorden, des te meer kans heb je op succes. De kunst is om al deze punten over jezelf in kaart te brengen, er met anderen over te praten, om feedback te vragen, en uiteindelijk je vergaarde zelfkennis te comprimeren tot een aantrekkelijke sollicitatiebrief die goed verkoopt.
Hetzelfde geldt voor een sollicitatiegesprek. Een goede voorbereiding daarvan begint met zelfkennis.

Zo doe ik dat: zelfkennis om goed te functioneren

Je hebt een baan en doet wat er volgens de functieomschrijving van je gevraagd wordt. Dat lijkt voldoende, maar toch is dat niet altijd zo. Om echt plezier te beleven aan je werk, is het goed om te weten wat voor jou je werk echt plezierig maakt. Dat vergt een hoop zelfkennis. Bijvoorbeeld over de volgende zaken:

Hoe krijg je antwoorden op deze vragen?

Heb je de antwoorden in kaart gebracht, dan kun je samen met je baas overleggen welke mogelijkheden er zijn om je verder te ontwikkelen.

Dat helpt: zelfkennis om problemen op te lossen

Niet altijd loopt alles zoals je zou willen. Motivatieproblemen, stress en conflicten kunnen je gaan belemmeren in je functioneren. Het is belangrijk om die problemen goed doordacht aan te pakken. Zelfkennis kan daarbij helpen. Het kan je inzicht geven in de oorzaken van de problemen en je helpen bij het oplossen ervan. Vraag jezelf bijvoorbeeld af:

Zelfkennis zorgt ervoor dat je ontdekt waar je kunt beginnen om de problemen op te lossen. Dat maakt je minder machteloos dan wanneer je bij de pakken neer gaat zitten en denkt: "Het is allemaal de schuld van de ander. Er is niets aan te doen." Je moet vaak bepaalde vaardigheden ontwikkelen of afleren om de problemen te laten verdwijnen. Soms zul je daar een training of persoonlijke begeleiding bij nodig hebben.

Dat werkt: zelfkennis om anderen te helpen

In zorgverlenende en sociale beroepen, maar bijvoorbeeld ook als je manager, leraar of adviseur bent, is zelfkennis erg nuttig. Wil je mensen kunnen motiveren, of moet je ze helpen om weerstanden te overwinnen, dan zijn empathie en sensitiviteit belangrijk. Wie zelfkennis heeft, kan zich beter inleven in problemen, drijfveren en gemoedstoestanden van anderen. Om zelfkennis te kunnen gebruiken bij het helpen van anderen is het belangrijk dat je:

In zorgverlenende beroepen is het gangbaar om deel te nemen aan een intervisiegroep om deze vaardigheden verder te ontwikkelen en je scherp te houden op je eigen functioneren.

Zelfkennis, en dan?

Als je een hoop zelfkennis hebt opgedaan, wat dan? Het komt erop aan om er iets mee te gaan doen. Veel mensen hebben de neiging, zeker bij conflicten of andere moeilijke situaties, om te zeggen: 'Zo ben ik nou eenmaal, daar is weinig aan te veranderen.'

Natuurlijk is het goed je zwakheden te kennen en daar rekening mee te houden. Als je een verlegen persoon bent, moet je misschien niet de openingsspeech van een conferentie houden. Of als je voor een projectteam gevraagd wordt, maar je hebt het al veel te druk en bezwijk je bijna onder de werkdruk, dan is het heel legitiem om 'nee' te verkopen. 

Maar vaak kun je zelfkennis gebruiken om iets te verbeteren of te veranderen. Heb je motivatieproblemen op je werk en heb je eindelijk aan jezelf toegegeven dat je eigenlijk een veel creatievere baan zou willen, ga dan op onderzoek uit hoe je dat kan verwezenlijken. Verwacht niet dat je zonder inspanning een verandering tot stand kunt brengen. Vaak moet je veel energie en tijd stoppen in de nodige zelfontwikkeling: een cursus, begeleiding of wat dan ook. De stap om dat te gaan doen, begint bij eerlijke zelfkennis.

Aanbevolen boek

Auteur: Ysolde Bentvelsen

http://www.carrieretijger.nl/functioneren/ontwikkelen/jezelf-ontwikkelen/zelfkennis Sitemap © Copyright Applinet B.V. 2004-2017 ColofonAdverteren

Carrièretijger
Carrièretijgers in gesprek over solliciteren, opleiding, persoonlijke ontwik­keling en carrière maken: